W 1970 roku do legendarnego Liceum Plastycznego w Zamościu Przybył Lucjan Motyka – ówczesny Minister Kultury. Nieoczekiwanie zwrócił uwagę na pracę jednego z uczniów. Był nim Franciszek Maśluszczak – obecnie jeden z fenomenalnych współczesnych grafików i malarzy. Od tego wydarzenia minęło 55 lat. Teraz Klub Publicystyki Kulturalnej Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich organizuje spotkanie z tym Artystą.
Franciszek Maśluszczak – artysta wielkiego formatu
Franciszek Maśluszczak – fenomenalny grafik, rysownik i malarz, o wielkiej wyobraźni i wrażliwości. Artysta urodził się 21 stycznia 1948 r. w Kotlicacch na Lubelszczyźnie. Absolwent Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie – dyplom artysty sztuk pięknych obronił w 1974 r. na Wydziale Grafiki, w pracowni prof. Juliana Pałki. Rok później rozpoczął pracę na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, gdzie przez wiele lat wykładał w Katedrze Malarstwa i Rysunku.
Przyjaciel pisarzy
Franciszek Maśluszczak to autor ilustracji prasowych, książek dla dorosłych i dla dzieci; projektuje też okładki, wydawnictwa i plakaty, maluje różnymi technikami. Współpracował z wieloma czasopismami, jak: „Literatura”, „Szpilki”, „Polityka”, „Tygodnik Literacki”, „Gazeta Wyborcza”, od 1997 r. z dziennikiem „Rzeczpospolita”. Ilustrował książki wielu znanych poetów i pisarzy, takich jak: Konstanty Ildefons Gałczyński, Ireneusz Iredyński, Edward Stachura, Rena Marciniak-Kosmowska, Marek Nowakowski, Jeremi Przybora, czy Juliusz Erazm Bolek („Sekrety Życia. Kalendarz Poetycki”, 2012 r.).
Juliusz Erazm Bolek o grafikach Franciszka Maśluszczaka
„Jestem szczęśliwy, że miałem zaszczyt i przyjemność poznać Franciszka Maśluszczaka. To absolutnie wyjątkowa postać zarówno w świecie sztuki jak i w świecie ludzi.” – Zwierza się Juliusz Erazm Bolek – laureat nagrody Światowego Dnia Poezji ustanowionego przez UNESCO.
– „Od dawna marzyłem aby swój talent Franciszek Maśluszczak wykorzystał do ilustrowania mojej książki poetyckiej. I tak się stało w 2012 roku, kiedy doszło do opublikowania polko-angielskiego wydania mojego poematu Sekrety Życia. Kalendarz Poetycki – The secrets of life – a calendar in verse”. To jedne z najwspanialszych ilustracji książkowych jakie widziałem. Jestem nieskończenie wdzięczny Franciszkowi, że tak się stało.
Miałem okazję wiele razy spotykać się z nim, przy różnych okazjach, ale również prywatnie i mogę ujawnić, że jest on tak wrażliwy jak sztuka, którą tworzy, tak fascynujący jak jego prace, które są dosłownie wieloznaczne i tak ludzki, tak bardzo ludzki, a do tego ma jeszcze Wielki Skarb – towarzyszkę swojego Życia – wyjątkową żonę Barbarę.” – Ujawnia Juliusz Erazm Bolek – laureat nagrody Światowego Dnia Poezji ustanowionego przez UNESCO.
Franciszek Maśluszczak – inspiracje
Malarstwo Franciszka Maśluszczaka zaliczane jest w sztuce polskiejdo nurtu metaforycznego, wpisuje się w nurt figuracji lat 70. XX wieku. Kompozycje oraz rodzajowa tematyka, podejmowana przez artystę bliska jest malarstwu Marca Chagalla. W jego twórczości pobrzmiewają także wpływy sztuki średniowiecznej, z której Franciszek Maśluszczak zaczerpnął perspektywę kulisową oraz przedstawienia w formie poliptyku.
Franciszek Maśluszczak – malarstwo
Franciszek Maśluszczak maluje figury ludzkie o smukłych, zdeformowanych, przerysowanych proporcjach, często na tle odrealnionego pejzażu. Nie odtwarza rzeczywistości w sposób realistyczny, stara się uchwycić ją tak, jak została zapisana w jego pamięci. Rozgrywające się sceny na obrazach są lirycznymi zdarzeniami inspirowanymi rzeczywistością, codziennymi sytuacjami, które napotyka oraz historią życia bliskich mu osób.
Franciszek Maśluszczak, w swoje kompozycje, wplata często motywy metaforyczne i symboliczne treści. Lubi powracać w swoich pracach do wspomnień z lat młodości, do ludzii miejsc – głównie małych miasteczek. Postacie kreowane przez Franciszka Maśluszczaka poddaje artystycznej stylizacji. Artysta maluje także intrygujące pejzaże.
Techniki malarskie
Franciszek Maśluszczak łączy w malarstwie różne techniki – akwarele, tempery akrylowe i olejne. Maluje na płótnie, dykcie i papierze. Kompozycje jego są wysmakowane kolorystycznie, budowane paletą zdecydowanych żółcieni, błękitów oraz miodów i brązów. Czasem podejmuje się realizacji dzieł w większej skali.
Franciszek Maśluszczak i jego bohaterowie
Swoich bohaterów Franciszek Maśluszczak często ukazuje na tle odrealnionego krajobrazu i architektury, uwikłanych w narracje z pogranicza świata rzeczywistego i fantazji. To postacie nierzadko smutne, ale jednocześnie niepozbawione specyficznego komizmu. Klimat dzieł inspirowany jest bogactwem świata spraw ludzkich, który Franciszek Maśluszczak opisuje z wielką wnikliwością, prostotą, czasami wybierając ton liryczny, a czasami pogodną ironię. Na jego obrazach i rysunkach Artysty pojawiają się surrealistyczne wizje i baśniowa atmosfera, pobudzające wyobraźnię i skłaniające do melancholii.
Franciszek Maśluszczak polichromie i freski
W 2002 r. Franciszek Maśluszczak wykonał polichromię w kapliczce w Borkach koło Wrocławia, a w roku 2004 r. zrealizował fenomenalny cykl fresków Drogi Krzyżowej w kościele p.w. Wniebowstąpienia Pańskiego na Ursynowie przy ul. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie.
Franciszek Maśluszczak brał udział w kilkudziesięciu wystawach indywidualnych i zbiorowych, w kraju i za granicą. Jego obrazy olejne, grafiki i rysunki znajdują się w zbiorach wielu muzeów oraz w kolekcjach prywatnych. Artysta jestbohaterem kilku filmów dokumentalnych:„Światy Franciszka Maśluszczaka” (reż. Hanna Kramarczuk, 1999 r.), „Malowane miasto” (produkcja TVP, realizacja Jakub Nowak, 2001 r.) i „Jezus na Ursynowie” (reż. Agnieszka Gomółka, 2008 r.).
W 2015 r. wziął udział w dokumentalnym projekcie „Artyści w Łazienkach” Czesława Czaplińskiego i Jerzego Bończyka.Jego losy opisała też Hanna Krallw opowiadaniu „Malarnia z o.o.”,zamieszczonym w książce „Taniec na cudzym weselu”.
Laureat wielu nagród i wyróżnień, m.in. Nagrody Aukcji Wielkiego Serca w Krakowie (2004 r.), a za całokształt twórczości: Nagrody Miasta Stołecznego Warszawy (2006 r.) oraz Nagrody im. Witolda Hulewicza (2017 r.). W 2025 r. został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, a Agencja Informacyjna przyznała mu nagrodę „Obiektyw Kulturalny”. Należy do Związku Polskich Artystów Plastyków, gdzie jest członkiem Rady Programowej.
